Delicious facebook RSS ارسال به دوستان نسخه چاپی ذخیره خروجی XML خروجی متنی خروجی PDF
کد خبر : 184062
تاریخ انتشار : 18 خرداد 1395 7:49
تعداد بازدید : 517

فلسفه روزه

فلسفه روزه

بسم الله الرحمن الرحیم

موضوع مقاله:  فلسفه روزه

نویسنده: سید مصطفی حسینی نیشابوری

چکیده مقاله:

 

روزه به عنوان یکی از عبادات مشترکه در بین همه ادیان؛ مورد توجه مومنین بوده است.آثار ؛حکمت وفلسفه روزه از دیرباز مورد توجه بوده است.

آثاری همانند همدردی با گرسنگان ونیازمندان ؛کسب وتقویت اراده وعزمی شایسته ؛باور قیامت وعالم آخرت؛تصفیه روحی وفاصله گرفتن از عالم تن پروری صرف و تلاش در مسیر رسیدگی جدی به امور معنوی وروحی؛ بازسازی گذشته با استغفار وتوبه؛سلامت جسم؛مساوات بین مردم؛ذوب حرام از پیکر انسان؛آسان شدن قبض روح؛آشنایی با سختیهایی که در مسیر رشد وتعالی انسان ضرورت دارد؛التفات به ضعف آدمی وپرهیز از غرور ومنیت وخود محوری؛التفات به شعف باطنی ولذت مطابق با شان انسانی در پایان روزه بر اساس لذت ترک لذت؛کنترل ومدیریت اعضا وخواسته ها  وتقوای الهی میتواند به عنوان فلسفه روزه مطرح گردد.

کلید واژه ها:

اراده-روزه-تقوی-اخلاص-مدیریت اعضا-ترک لذت حیوانی

تفصیل مطالب:

فلسفه نخست روزه:

درک عملی گرسنگی وتشنگی وتصمیم بر اقدام نسبت به خدمت به خلق خداوند.در حدیث از قول امام کاظم ع امده است:

1اِنَّ خَواتیمَ أعمالِكُم قَضاءُ حَوائجِ إخوانِكُم والإحسانِ إلیهِمْ ما قَدَرْتُم و الاّ لَمْ یُقْبَلْ مِنْكُم عَمَلٌ

همانا مُهر قبول اعمال شما، برآوردن نیازهای برادرانتان و نیكی كردن به آنان در حد توانتان است و الا (اگر چنین نکنید)، هیچ عملی از شما پذیرفته نمی شود.جایگاه خدمت رسانی به مردم آنقدر رفیع است که خدای متعال ایشان راچونان خانواده الهی معرفی میکند ومی فرماید:.

2. الخلق عیالی فَأَحبُّهُمْ إِلیَّ أَلْطَفُهمْ بِهمِ وَ أَشعاهُمْ فی حَوائِجِهِمْ

امام صادق - علیه السّلام - فرمود: خدای متعال می فرماید: مردم خانواده من هستند، پس محبوبترین آنان نزد من كسانی هستند كه با مردم مهربان تر و در راه برآوردن نیازهای آنان كوشاتر باشند.کوششی که صد البته ره آوردی ارزشمند مثل امنیت اخروی را به دنبال دارد..

ان لِلّهِ عباداً فی الأرضِ یَسعَونَ فی حوائجِ النّاسِ هُمُ الآمِنونَ یَومَ القِیامَه3ِ

امام كاظم - علیه السّلام - فرمود: همانا خدا را در زمین بندگانی است كه برای رفع نیازهای مردم می كوشند، اینان در روز قیامت (از عذاب)، در امان هستند.امری انسانی واثرگذار در حیات طیبه انسانی که بایستی همسان با برترین عبادتها تلقی گردد.همانند نماز-روزه-جهاد-حج و... به این سه حدیث توجه فرمایید:.

4. قال الامام الصادق - علیه السّلام - : أَلماشی فی حاجَةِ أَخیهِ كَالسّاعی بَیْنَ الصّفا وَ المروَةِ.

امام صادق - علیه السّلام - فرمود: كسی كه در راه برطرف ساختن نیاز برادر خود قدم بردارد، مانند كسی است كه سعی میان صفا و مروه به جای آرد.

5. قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : مَنْ مَشی فی عَونِ أخیهِ و مَنْفَعَتِهِ فَلَهُ ثوابُ الْمجاهدینَ فی سَبیلِ الله.

پیامبر اکرم - صلی الله علیه و آله - فرمود: كسی كه برای كمك به برادر خود و سود رساندن به او اقدام كند، پاداش مجاهدان در راه خدا به او داده خواهد شد.

6. قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : مَنْ قَضی لأخیهِ المؤمنِ حاجةً كانَ كمَن عَبَدَ اللهَ دَهرَهُ.

رسول خدا - صلی الله علیه و آله - فرمود: هر كس یك نیاز برادر مومن خود را برآورد، مانند کسی است كه عمر خویش را به عبادت خدا سپری کرده باشد

 

فلسفه دوم روزه:

کسب وتقویت اراده

اراده توانایی و مهارتی است که می تواند انگیزه ها و هوس های مضر و غیرضروری را کنترل یا رد کند.

در حدیثی از حضرت امیر ع آمده است که:

ضَادُّوا التَّوَانِیَ بِالْعَزْم - با عزم و اراده به جنگ سستى و بی حالى بروید7

از آنجا که درروزه انسان بایستی تصمیم بگیرد تا نسبت به یکی از مهمترین نیازهای جسمی ؛برای ساعاتی؛نه بگوید! واین ممانعت ممکن نیست مگر انسان بتواند با تسلط بر امور نفسانی از جسم محوری وانفعال بگذرد؛این امر علاوه بر اعطای حس تحسین نفس واعتماد بر تفوق روحی؛انسان روزه دار را صاحب تسلط وقدرت روحی واداری می کند که از مسیر تقویت اراده حاصل شده است.

 

فلسفه سوم روزه:

باور قیامت و گرسنگی وتشنگی آن روز

در روایت است که عذاب گرسنگی را به دوزخیانمسلط می کنند تا به ناچار شکم های خود را از زقّوم پر سازند، « لآکلون من شجر من زقّوم فمالئون منها البطون»8، پس از آن تشنگی را چنان بر آنها چیره می کنند و حمیم را بر ایشان عرضه می سازند که بسیار از آن می آشامند، « فسوقوا ماء حمیما فقطّع أمعاعهم »9 بگونه ای گرم است که اندرون آنها را ریزه ریزه می کند. این عذایها بی شک باطن اعمال ایشان در دنیا است که تشنگی و گرسنگی جان خود را با اعمال ناشایست خود سیراب می کردند، ولی اثر آن جز افزوده شدن بر تشنگی و گرسنگی آنها بوده است.


نظر شما



نمایش غیر عمومی
تصویر امنیتی :